Legnickie obchody Światowego Dnia Romów
8 kwietnia w Legnicy obchodzony był Światowy Dzień Romów. Uroczystość miała charakter zdecydowanie ponadregionalny przez wzgląd chociażby na grono przybyłych gości. Uczestniczyli, między innymi: Sekretarz Stanu w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administarcji Tomasz Siemoniak, Wojewoda Dolnośląski Rafał Jurkowlaniec, Prezes Związku Romów Polskich Roman Chojnacki i jedyny polski poseł do Międzynarodowego Parlamentu Romskiego w Wiedniu Karol Parno Gierliński.
Podczas spotkania w Centrum Kształcenia Ustawicznego, z udziałem licznych reprezentantów legnickiej społeczności romskiej, prezentowana była twórczość poetów cygańskich, a z barwnym koncertem wystąpił miejscowy zespół, pielęgnujący cygańskie tradycje śpiewu i tańca, „Wędrowny Tabor”.
Gospodarz spotkania Prezydent Tadeusz Krzakowski podkreślił znaczenie, jakie Legnica przywiązuje do zgodnego współżycia w mieście licznych mniejszości narodowych. Wszystkie traktowane są po partnersku, a 350 osobowa grupa Romów zyskuje tu w ostatnich latach wyraźny awans społeczny i kulturowy.
W styczniu 2004 roku Urząd Miasta rozpoczął realizację wieloletniego rządowo-samorządowego programu na rzecz społeczności romskiej. Podjęto działania, które mają doprowadzić do poprawy sytuacji bytowej i zdrowotnej ludności cygańskiej, podtrzymania jej tożsamości kulturowo-etnicznej i wykreowania romskiej inteligencji.
Na ten cel w latach 2004-2007 w Legnicy wydano łącznie 646.136,63 zł (w tym 147.825,16 zł z budżetu samorządu). Jeśli uwzględnimy tegoroczną dotację (140.210 zł plus środki własne na poziomie 2007 roku w kwocie 43.168 zł), to wielkość nakładów finansowych zaangażowanych w poprawę sytuacji ludności romskiej w Legnicy wyniesie ok. 830.000 zł. Wraz z dotacjami dla ZHP i TPN na projekty edukacyjne oraz wypoczynek romskich dzieci, a także na działalność dla Stowarzyszenia Romów w Legnicy – wartość udzielonej pomocy przekracza milion złotych.
W ramach programu wymieniano okna, drzwi, stawiano piece, naprawiano podłogi i instalacje w mieszkaniach rodzin romskich; opłacano edukację przedszkolną, kupowano podręczniki i wyprawki, ubezpieczano uczniów, zatrudniano asystentów edukacji dzieci romskich. Finansowano pracę asystentów środowiskowych, prowadzono badania profilaktyczne dzieci i dorosłych, dofinansowywano działalność zespołu artystycznego, zorganizowano Centrum Dokumentacji Romów Legnickich (LBP), a także szereg innych przedsięwzięć, wśród których wyróżnić należy „Tabor cygański – ocalić od zapomnienia romskie tradycje i zwyczaje”.
Realizacja programu już przyniosła efekty. Romowie znaleźli swoje miejsce w życiu kulturalnym i społecznym miasta, wyszli z cienia. Od kilku lat legniczanie mają okazję poznawać bogatą tradycję, obyczaje i folklor tej społeczności, a tym samym lepiej ją rozumieć.
Największe zmiany zaszły w edukacji dzieci i młodzieży romskiej. Aktualnie do szkół uczęszcza 74 uczniów romskich. Średnia frekwencja wynosi w ich przypadku 92 proc, a średnia ocen - 3,7. W niektórych szkołach uczniowie romscy należą do najlepszych w klasie. Po raz pierwszy od kilku lat znajdują się w grupie uczniów wyróżnianych świadectwem z czerwonym paskiem, otrzymują też stypendia za dobre wyniki w nauce.
Poprawiły się warunki bytowe rodzin romskich. W kilkudziesięciu mieszkaniach już przeprowadzono najpilniejsze prace remontowe. Będą one kontynuowane w tym roku i – miejmy nadzieję, także w latach następnych.
Są jednak także problemy do rozwiązania. Nadal spora grupa dzieci i młodzieży (24 osoby w wieku szkolnym) z różnych przyczyn – migracje, śluby, porzucenie nauki bez istotnego powodu - nie realizuje obowiązku szkolnego. Kolejna sprawa to bezrobocie. Problemy te będą rozwiązywane wspólnie ze Stowarzyszeniem Romów i posłem Karolem Parno Gierlińskim, który już wkrótce osiedli się w Legnicy.
