Czekają nas zmiany w legnickich przedszkolach

W związku z koniecznością dostosowania sieci publicznych przedszkoli do realnych potrzeb wynikających z zachodzących zmian demograficznych oraz związane z tym racjonalne wydatkowanie środków na realizację zadań oświatowych na najbliższej sesji Rady Miejskiej Legnicy Radni pochylą się nad projektami uchwał, w których proponujemy przeniesienie Miejskiego Przedszkola nr 9 do budynku Miejskiego Przedszkola nr 13, scalając je w jeden obiekt przedszkolny, zachowując nazwę Miejskie Przedszkole nr 9.
Analiza danych organizacyjnych Miejskiego Przedszkola nr 13 w Legnicy wskazuje na wyraźne zmniejszanie się liczby tworzonych oddziałów przedszkolnych w kolejnych latach szkolnych. 
W roku szkolnym 2021/2022 funkcjonowało 14 oddziałów przedszkolnych, natomiast zgodnie z prognozą organizacyjną na rok szkolny 2026/2027 planowane jest utworzenie jedynie 7 oddziałów. Oznacza to spadek liczby oddziałów o 50% w okresie 5-ciu lat, co bezpośrednio wynika ze zmniejszającej się liczby dzieci objętych wychowaniem przedszkolnym. 

Z analizy danych demograficznych pozyskanych z Wydziału Spraw Obywatelskich Urzędu Miasta Legnicy wynika również, że zmniejsza się liczba urodzeń dzieci mogących korzystać z wychowania przedszkolnego. Od 889 urodzonych w 2016 roku do zaledwie 396 urodzonych w 2025. Spadek o ponad 55 % w ciągu 9 lat oznacza, że w najbliższych latach liczba dzieci w wieku przedszkolnym będzie nadal maleć.

Każdego roku liczba miejsc przygotowywanych w legnickich miejskich publicznych przedszkolach nie jest w pełni wykorzystana. Zmniejszająca się liczba dzieci ubiegających się o przyjęcie do przedszkoli spowodowała, że w latach 2021 - 2026 w przedszkolach nie otwarto 14 oddziałów. Stan ten ilustruje poniższa tabela.

Rozpatrując możliwości rekrutacji dzieci do przedszkoli prowadzonych przez Miasto Legnica należy mieć na uwadze funkcjonujące na terenie miasta przedszkola prowadzone przez inne organy. Takich przedszkoli funkcjonuje na chwilę obecną ponad 30.
Funkcjonowanie przedszkoli niepublicznych stanowi uzupełnienie oferty edukacyjnej miasta, jednak w warunkach trwającego i postępującego niżu demograficznego powoduje rozłożenie malejącej liczby dzieci pomiędzy sektor publiczny i niepubliczny. Skutkiem tego jest dalsze zmniejszanie liczby dzieci uczęszczających do przedszkoli publicznych, co też uzasadnia konieczność dostosowania ich organizacji do aktualnych uwarunkowań demograficznych i rzeczywistego zapotrzebowania na miejsca w publicznych placówkach wychowania przedszkolnego.
Malejąca liczba wychowanków powoduje nieefektywne wykorzystanie m.in. bazy lokalowej oraz wzrost kosztów wychowania przedszkolnego w przeliczeniu na jedno dziecko.

Dalsze funkcjonowanie dotychczasowej sieci przedszkoli w niezmienionym kształcie jest nieuzasadnione z uwagi na zachodzące zmiany demograficzne, w szczególności systematyczny spadek liczby dzieci w wieku przedszkolnym. Konieczne jest zatem podjęcie działań zmierzających do racjonalizacji sieci placówek oraz optymalnego wykorzystania posiadanej infrastruktury i środków publicznych. Za najbardziej racjonalne rozwiązanie uznano likwidację Miejskiego Przedszkola Nr 13 i przeniesienie działalności Miejskiego Przedszkola Nr 9 do budynku zajmowanego obecnie przez Miejskie Przedszkole Nr 13. 

Przyjęcie takiego rozwiązania podyktowana jest tym, że Miejskie Przedszkole Nr 9 mieści się w budynku, który obecnie znajduje się w złym stanie technicznym i wymaga sporych nakładów finansowych aby utrzymać ten obiekt w podstawowym standardzie technicznym i użytkowym oraz umożliwiającym bezpieczne i zgodne z przeznaczeniem jego funkcjonowanie. 
Budynek ten został wybudowany w technologii pawilonowej typu „Mieroszów”, powszechnie stosowanej w Polsce w latach 70 i 80 XX wieku jako rozwiązanie tymczasowe problemów lokalowych. Obiekty tego typu projektowano z zakładanym okresem użytkowania wynoszącym ok. 10-20 lat. 
Konstrukcja budynku oparta jest na elementach drewnianych i lekkim szkielecie, które przez kilkadziesiąt lat były narażone na działanie wilgoci oraz zmiennych warunków atmosferycznych. Wieloletnie przecieki dachowe mogły doprowadzić do degradacji elementów konstrukcyjnych poprzez korozję biologiczną drewna oraz korozję elementów stalowych.

Analiza dokumentacji technicznej, raportów okresowych oraz dokumentacji fotograficznej a także wykaz niezbędnych zadań inwestycyjnych zgłoszonych do organu prowadzącego przez dyrektora tego przedszkola w roku 2025, wykazała postępującą degradację techniczną tego budynku:
    • liczne przecieki pokrycia dachowego,
    • pogarszający się stan sufitów oraz ich deformacje,
    • bardzo słabą izolacyjność cieplną budynku, co wpływa negatywnie na efektywność energetyczną obiektu i generuje wysokie koszty ogrzewania, 
    • duże straty energii na połączeniach modułów,
    • przestarzałą instalację gazową i instalację elektryczną,
    • wyeksploatowaną instalację wodno-kanalizacyjną,
    • znaczne zużycie pomieszczeń kuchennych,
    • brak spełnienia obecnych wymagań sanitarnych magazynu spożywczego,
    • zły stan sali gimnastycznej, który może powodować zagrożenie bezpieczeństwa dzieci podczas zajęć ruchowych,
    • zły stan tarasów,
    • ogrodzenie znajdujące się w stanie tzw. „śmierci technicznej”, stwarzające zagrożenie dla użytkowników.
Dodatkowo niepokój budzą deformacje sufitów, których przyczyna nie została dotychczas ustalona. Konieczne byłoby wykonanie odkrywek konstrukcyjnych oraz ekspertyzy technicznej. Istnieje ryzyko, że przyczyną jest degradacja elementów nośnych wynikająca z przekroczenia trwałości użytkowej obiektu. Zakres najważniejszych prac, których wykonanie jest niezbędne do osiągnięcia stanu spełniającego podstawowe standardy techniczne i użytkowe oraz umożliwiające bezpieczne i zgodne z przeznaczeniem funkcjonowanie obiektu są następujące:

    1. Wymiana i uszczelnienie dachu wraz z poprawą izolacyjności   200 000 – 250 000
    2. Dostosowanie pomieszczenia magazynu spożywczego 20 000 – 25 000
    3. Kompleksowy remont kuchni wraz z instalacjami  ok. 200 000
    4. Dokończenie termomodernizacji budynku  ok. 200 000 
    5. Naprawa lub wzmocnienie stropów i sufitów 50 000 – 200 000
    6. Remont trasów ok. 100 000 
    7. Wymiana ogrodzenia  80 000 – 100 000
    8. Remont sali gimnastycznej  60 000 – 100 000

Łączne nakłady finansowe powyższych prac szacuje się na około 1 000 000 – 1 200 000 zł. Kwota ta nie obejmuje ewentualnych dodatkowych kosztów wynikających z odkrycia ukrytych wad konstrukcyjnych podczas prowadzenia robót. Pomimo poniesienia nakładów przekraczających milion złotych budynek nadal pozostanie obiektem wykonanym w technologii tymczasowej, której trwałość została już znacznie przekroczona. Modernizacja nie wyeliminuje podstawowych wad konstrukcyjnych obiektu, takich jak:
    • przestarzały układ funkcjonalny,
    • organiczna trwałość konstrukcji nośnej,
    • wysoka energochłonność,
    • ryzyko dalszej degradacji elementów konstrukcyjnych,
    • ograniczone możliwości dostosowania budynku do obecnych wymagań sanitarnych, przeciwpożarowych i energetycznych.

Ponadto nakłady inwestycyjne nie doprowadzą do powstania nowoczesnego obiektu, lecz jedynie wydłużą okres użytkowania budynku o ograniczonej trwałości. Budynek nadal będzie generował wysokie koszty ogrzewania, zwiększone ryzyko kolejnych awarii i konieczność wykonywania dalszych kosztownych remontów. Przeprowadzona analiza prowadzi do jednoznacznego wniosku, że przeprowadzanie kompleksowego remontu budynku przedszkola wykonanego w technologii pawilonowej typu „Mieroszów” jest rozwiązaniem ekonomicznie nieuzasadnionym. Obiekt, w którym znajduje się obecnie Miejskie Przedszkole Nr 13 dysponuje znacznie lepszą bazą lokalową (liczba pomieszczeń do nauki ogółem: 20, liczba izb lekcyjnych:14, liczba pracowni komputerowych:1, liczba pracowni specjalistycznych:5), oraz większym potencjałem organizacyjnym. W roku 2021 funkcjonowało w nim 14 oddziałów obejmujących 316 wychowanków, natomiast w roku 2026 przewiduje się funkcjonowanie jedynie 7 oddziałów. Oznacza to, że budynek posiada znaczące rezerwy lokalowe, które umożliwiają przejęcie dzieci i kadry z Miejskiego Przedszkola Nr 9 bez konieczności ponoszenia dodatkowych nakładów inwestycyjnych oraz pozwolą na bardziej efektywne wykorzystanie bazy lokalowej, zasobów kadrowych oraz środków finansowych przeznaczonych na realizację zadań oświatowych. 
Należy podkreślić, że proponowane działania mają w istocie charakter techniczno-organizacyjny. Celem organu prowadzącego jest konsolidacja działalności przedszkolnej w jednym obiekcie, przy zachowaniu ciągłości realizacji wychowania przedszkolnego oraz wykorzystaniu korzystniejszej bazy lokalowej. Realizacja powyższego celu poprzez utworzenie zespołu przedszkoli nie jest możliwa. 

Zgodnie z art. 91 ust. 3 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe, połączenie przedszkoli w zespół jest dopuszczalne wyłącznie w przypadku, gdy ich siedziby znajdują się na obszarze objętym obwodem jednej szkoły podstawowej. W tym przypadku warunek ten nie jest spełniony, ponieważ Miejskie Przedszkole Nr 9 znajduje się w obwodzie Szkoły Podstawowej Nr 6, natomiast Miejskie Przedszkole Nr 13 w obwodzie Szkoły Podstawowej Nr 7. W konsekwencji utworzenie zespołu obejmującego obie placówki jest prawnie niedopuszczalne. Z tego względu jedyną możliwą formą przeprowadzenia planowanej konsolidacji jest likwidacja jednej placówki i kontynuowanie działalności wychowania przedszkolnego przez drugą placówkę w budynku dotychczas zajmowanym przez likwidowane przedszkole. Przyjęte rozwiązanie stanowi zatem konsekwencję obowiązujących przepisów prawa i służy osiągnięciu zamierzonego celu organizacyjnego w sposób zgodny z ustawą. Utrzymanie dotychczasowej numeracji placówki, tj. funkcjonowanie przedszkola pod numerem 9 jest organizacyjnie i administracyjnie bardziej zasadne niż likwidacja Miejskiego Przedszkola Nr 9 i kontynuowanie działalności pod numerem 13.
Biorąc pod uwagę wskazane argumenty, zasadnym z punktu widzenia racjonalnego wydatkowania środków na realizację zadań oświatowych oraz zapewnienia wszystkim dzieciom optymalnych warunków realizacji wychowania przedszkolnego, staje się podjęcie przedłożonej uchwały. Pozwoli to na bardziej efektywne zarządzanie środkami finansowymi, które mogą zostać przeznaczone na rozwój infrastruktury edukacyjnej i wyposażenie jednostek oświatowych. W kontekście niżu demograficznego oraz rosnących kosztów utrzymania placówek oświatowych, proponowane rozwiązanie jest konieczne, by zapewnić stabilność i rozwój lokalnej oświaty, optymalizację wydatków środków publicznych, a jednocześnie podnieść standard kształcenia.

Z punktu widzenia gospodarności środkami publicznymi, bezpieczeństwa dzieci oraz długoterminowych kosztów utrzymania bardziej racjonalnym rozwiązaniem będzie przeniesienie siedziby tego przedszkola do budynku przy ulicy Wielkiej Niedźwiedzicy 14a, w którym obecnie mieści się siedziba Miejskiego Przedszkola Nr 13. 
Budynek ten wybudowany został pod koniec lat siedemdziesiątych XX wieku, oddany do użytkowania w październiku 1980 roku. Obiekt został wykonany w technologii murowo-żelbetowej i składa się z dwóch kondygnacji nadziemnych oraz piwnicy. Dla poprawy stanu budynku przeprowadzono w 2018 roku termomodernizację w ramach, której wykonano m.in. ocieplenie ścian i stropodachu, zmodernizowano instalację centralnego ogrzewania oraz wymieniono część stolarki zewnętrznej. 
W budynku tym znajduje się 20 pomieszczeń do nauki, w tym 14 izb lekcyjnych, 1 pracownia komputerowa oraz 5 nowoczesnych pracowni specjalistycznych takich, jak: sala ćwiczeń ruchowych, sala integracji sensorycznej, gabinet Montessori, sala doświadczania świata, gabinet logopedy i gabinet pedagoga specjalnego.

 Dużym atutem placówki jest również przestronny teren wokół budynku. Przedszkole dysponuje rozległym placem zabaw oraz terenami zielonymi, które stwarzają bardzo dobre warunki do zabawy i aktywności na świeżym powietrzu. W 2020 roku, w ramach Legnickiego Budżetu Obywatelskiego, plac zabaw został zmodernizowany. Wykonano bezpieczną, elastyczną nawierzchnię, zamontowano nowe urządzenia zabawowe oraz uzupełniono teren o elementy małej architektury, co znacząco podniosło jego funkcjonalność i atrakcyjność.
Biorąc pod uwagę dobro dzieci i pracowników placówki poprzez zapewnienie im lepszych warunków lokalowych, jak i względy ekonomiczne, przekształcenie Miejskiego Przedszkola Nr 9 w Legnicy poprzez zmianę jego siedziby jest konieczne i w pełni uzasadnione.
 

W pliku poniżej znajdują się zestawienia statystyczne i finansowe dotyczące proponowanych zmian.